Future Perfect

We herinneren ons de boeken ‘Hoe en Waarom’ die de honger van onze nieuwsgierige kinderziel destijds moesten stillen. Ook toen al – in de jaren tachtig was dat – voelden de boeken verouderd aan. Maar bij gebrek aan beter in de Astridbibliotheek (in verzuilde tijden de katholieke tegenhanger van de Oostendse stadsbibliotheek) gristen we keer op keer die boeken mee. We lazen er over dieselmotoren, dinosaurussen, Madame Curie en pneumatische machines. De boeken waren vaak zondermeer ontgoochelend. De editie over microscopen bijvoorbeeld gaf geen enkele tip mee over hoe we zelf in de keuken onze experimenteerdrang konden botvieren: er werd ons enkel meegegeven hoe we zelf schimmel op een oude boterham tevoorschijn konden toveren. Waw! En toen we onlangs de editie over onze ‘voorouders’ nog eens in handen kregen, bleek de inhoud uiterst bedenkelijk. Intelligent design avant la lettre?

Maar we dwalen af nog voor we begonnen zijn. Wat wel indruk op ons maakte was immers de editie waarin ‘het jaar 2000’ werd beschreven. Met een niet te stuiten optimisme werd de toekomst geschetst als een paradijs vol technische snufjes. Draadloos communiceren, het internet, virtuele intelligentie laat staan snelle computers hadden ze niet voorspeld. Geenszins. In de plaats was hun toekomstbeeld er een vol monorails, automatische auto’s en keukenrobots. In hun toekomst moest je auto’s gewoon vertellen waar je heen wilde, en dan werd je in geen tijd terplekke gebracht via bekabelde (!) wegen waaraan alle auto’s gekoppeld zouden zijn. En dat allemaal terwijl je rustig een kaartje kon leggen met je vrienden.

De eeuwwisseling is nu al enkele jaren achter de rug, en van een grotesk netwerk van bekabelde wegen is gelukkig geen spoor. Dat had geen zicht geweest. Jammer wel natuurlijk dat de files er nog zijn.

Gek eigenlijk dat de ongebreidelde toekomstfantasie van ‘Hoe en Waarom’ ons nu zo amusant en naïef lijkt. Wellicht projecteerden ze de automatisering die toen in volle bloei stond naar een verfraaid en uitvergroot toekomstbeeld. Het heden geeft hun visie echter ongelijk.

Maar ook nu is er aan ongebreidelde toekomstfantasieën geen gebrek. Onlangs las ik op internet hoe onze dag er zou uitzien in 2025. De toekomstvisie van Francis Bruynseels, directeur Smart Systems en Energy Technology bij het Leuvense onderzoekscentrum IMEC, is er geen van keukenrobots en monorails, maar wel eentje van multimediale digitale kranten en rondzwevende nieuwtjes die we zo uit de lucht zullen kunnen plukken. Vergeet dus maar alvast de gele Post-It's. Telepathie was nooit zo dichtbij.

We gokken op de ontwikkeling binnen digitale communicatie die deze nieuwe toekomstvisies voedt.

Leuk, maar doe ons maar zo’n keukenrobot.