Een week op de luchthaven

Sommigen kunnen niet snel genoeg uit een luchthaven wegraken, anderen weten deze omgeving best wel te smaken. Alain de Botton is er zo eentje. Stiekem hoopte hij er wel eens op dat zijn vliegtuig vertraging had, zodat hij noodgedwongen wat meer tijd op de luchthaven moest doorbrengen. En dit is meteen ook het concept van dit boek.

De Botton krijgt het aanbod om een week op een van 's werelds grootste luchthavens te verblijven – Heathrow – en zijn verkenningstocht, impressies en ontmoetingen aldaar neer te schrijven. Een origineel concept dat een boeiend verhaal kan opleveren, zo klinkt het. Ware het niet dat dit aanbod komt van de public relations afdeling van Heathrow zelf. Dat dit boek soms doet denken aan een reclamespot voor de luchthaven van Heathrow en diens Terminal 5, het nieuwste passagierscentrum, zal ons dan ook niet verbazen. Alhoewel de Botton af en toe krampachtig moeite doet om de onoverkomelijke censuur die hieruit voortvloeit te nuanceren, blijf je het gevoel hebben dat je een glanzende marketingbrochure aan het lezen bent, met bijhorende foto's, dat origineel is verpakt in een literair kleedje. Het is eens wat anders. Niet verwonderlijk werden trouwens tienduizend gratis kopijen van dit boek uitgedeeld aan de passagiers van Heathrow.

Het boek is opgedeeld in vier hoofdstukken. Telkens wordt een ander deel van de luchthaven belicht. Zo neemt de Botton ons mee naar het hotel in de buurt, de vertrekhal, de aankomsthal, het vluchtleidingscentrum, kantoorafdelingen, de fabriek waar de vliegtuigmaaltijden worden bereid, enz. We maken kennis met het leven achter de schermen van de gigant Heathrow Airport.

De Botton beschrijft dit alles op een bijzonder luchtige en smakelijke wijze. Hij slaagt erin de lezer op een erg ontspannen manier mee te nemen in zijn beleving van deze luchthaven. De format van dit boek – een vaste locatie en een compact boek met een duidelijke afgelijnde opzet – gaat de Botton dan ook bijzonder goed af. Hij beschrijft mijmerend de omgeving, voorbijgangers, vertelt verhalen die hij hoort en gesprekken die hij heeft en vult deze aan met een filosofische noot. Tevens zorgen de ironische en lyrische toetsen ervoor dat het boek best grappig is.

De idee om dit boek gratis aan luchthavenpassagiers uit te delen was niet alleen een slimme marketingstunt. Het boek werkt wellicht ook het beste in deze context: licht verteerbare lectuur tijdens lange (wacht)uren op een luchthaven die je een frisse blik verschaft op de omgeving. Verwacht geen journalistiek hoogstandje, een analyse van een industrie of meer van dat; het is zo luchtig en zoet als een airhostess zelve. Een fijn reismaatje voor onderweg.

Alain de Botton, Een week op de luchthaven, vertaald door Jelle Noorman, Amsterdam : Atlas, 2009, ISBN 9789045016825.